საშინაო და საგარეო პოლიტიკის აქტუალურ თემებზე „ინტერპრესნიუსი“ საქართველოს საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა აკადემიის ვიცე-პრეზიდენტს, ალექსანდრე თვალჭრელიძეს ესაუბრა.

- ბატონო ალექსანდრე, ხელისუფლებისაგან სიურპრიზებს მიჩვეული ვართ, მაგრამ გასული კვირას მმართველმა ძალამ იმდენად გაგვაოცა, რომ ახლა მათზე საკმაოდ ბევრი საუბრობს.

მხედველობაში მაქვს - განცხადება თსუ-სა და სტუ-ს გაერთიანებაზე და ახალ შეზღუდვებზე, რომელიც არა მარტო პარტიებსა და სამოქალაქო ორგანიზაციებს ეხება, არამეც იმათაც, კი ვინც ემიგრაციაში წასული ოჯახის წევრებისგან ფინანსებს იღებს, მაგრამ, თუ საჯარო სივრცეში პოლიტიკურად იაქტიურა, ან აქციაში მიიღო მონაწილეობა, ანაც პოლიტიკური ხასიათის განცხადება გააკეთა, ან პოდკასთი ჩაწერა, შესაძლოა, აღმოჩნდეს იმათ რიგებში, ვინც დასავლეთიდან ფინანსდება და ქვეყანას „ძირს უთხრის“.

ვიდრე უნივერსიტეტების გაერთიანების თემას შევეხებით, საუბარი უნდა დავიწყოთ იმაზე, რაც ახალ შეზღუდვებს და რაც არა მარტო პარტიებსა და სამოქალაქო ორგანიზაციებს ეხება.

დამკვირვებელთა საკმაოდ დიდი ნაწილი დაანონსებულ ახალ შეზღუდვებს თვისობრივად ახალ ნაბიჯად მიიჩნევს სამოქალაქო სივრცის სრული მოსპობის გზაზე. მათივე თქმით, „ეს უბრალოდ ავტორიტარიზმი კი არა, დიქტატურის განსაკუთრებით ღრმა ფორმაა. ბელარუსსაც ნელ-ნელა ვჯობნით.“

ოპოზიციის ნაწილი კი თვლის, „თუ აქამდე კანონებს რუსულს ვეძახდით, რასაც ახლა გეგმავენ, რუსულ კანონზე გაცილებით უარესია - „ქართულმა ოცნებამ“ ქვეყანა მძევლად აიყვანა“.

თუ თქვენც ასე ფიქრობთ, დაგვავალებთ, თუ ჩვენს მკითხველს განუმარტავთ, რატომ ფიქრობთ ასე?

თუ ასე არ ფიქრობ, საინტერესო იქნება, თქვენი აზრით, სავარაუდოდ, რატომ არაა ასე?

- ჩემი აზრით, სასოწარკვეთილი დასკვნები ოდნავ გადაჭარბებულია. ბელარუსში კანონს ყურადღებას საერთოდ არ აქცევენ. გახსოვთ, ალბათ, მინსკში იძულებით დასმული თვითმფრინავის თავგადასავალი. ჩვენთან კი ხელისუფლება ცდილობს კანონმდებლობა თავის მიზნებსა და იდეებს მოარგოს. აქ ერთი მნივნელოვანი და, ვიტყოდი, შემაშფოთებელი ტენდენცია იკვეთება.

ხელისუფლებას მიაჩნია, რომ მისი იდეები და ზრახვები აბსოლუტური ჭეშმარიტებაა. აქ ლოგიკურად გვახსენდება ლუი XIV-ს 1655 წელს წარმოთქმული სიტყვები: “L’État c’est moi” - მე ვარ სახელმწიფო. ყოველ შემთხვევაში, ვთქვათ, ბატონი შალვა პაპუაშვილის ნარატივიდან ეს დოქტრინა აშკარად იკვეთება.

თურმე მთლიანად დასავლური სამყარო და პირველ რიგში ევროკავშირი მტყუანია და მხოლოდ ჩვენი ხელისუფალნი უმწიკვლო კრავივით მართლები არიან. რატომ ჰგონიათ, რომ სამშობლო უბრალო მოქალაქეზე, თუნდაც მათ ოპონენტზე უფრო უყვართ? თუ მათთვის სამშობლო მხოლოდ საკუთარი თავია?

კიდევ ერთ სახიფათო ტენდენციას მინდა გავუსვა ხაზი. მხედველობაში მაქვს უზარმაზარი უფსკრული ხელისუფლებასა და საზოგადოებას შორის. კი გამოაცხადა ბატონმა ირაკლი კობახიძემ დებატებისთვის მზაობა, მაგრამ ვისთან უნდა დებატები? პოლიტიკურ ოპონენტებთან?

თურმე არა, მათ ხომ ხელები, პრემიერის მტკიცებით, სისხლში აქვთ ამოსვრილი. არასამთავრობო ორგანიზაციებთან? არა, ბატონო, ისინი უცხოეთიდან ფინანსდებიან და თუ დავუჯერებთ პრემიერსა ან პარლამენტის თავმჯდომარეს, ისინი ბოროტი “დიფ სტეიტის” მეხუთე კოლონაა.

საზოგადოებასთან? მაგრამ ჩვენი, თავს უფლებას მივცემ ასე ვთქვა, “არასამოქალაქო საზოგადოება” მეტად არაერთგვაროვანი, ამორფული და არასტრუქტურირებულია. ასეთ ვითარებაში დებატებს არავითარი აზრი არა აქვს, რაც, დარწმუნებული ვარ, პრემიერს მშვენივრად აქვს გააზრებული.

ხელისუფლების მცდელობა ჩაახშოს პროტესტი სრულიად უშედეგოა. მათ შეუძლიათ პროტესტი სახლებში ჩაკეტონ, მაგრამ ვერ ჩაახშობენ მას. პირიქით, ზუსტად “სამზარეულოს პროტესტის” უნდა ეშინოდეს. ის ანონიმურია და მას თავს ვერ მოკვეთავენ

ასე რომ, როგორც ამას თავის დროზე “უცნობი” მღეროდა, ქვეყანაში ფერებია მუქი. და ეს ასე გაგრძელდება, სანამ ქვეყანაში არ გაჩნდება სერიოზული ალტერნატიული ცენტრისტული პოლიტიკური ძალა.

და ბოლოს, მინდა ვთქვა, რომ ხელისუფლების მცდელობა ჩაახშოს პროტესტი სრულიად უშედეგოა. მათ შეუძლიათ პროტესტი სახლებში ჩაკეტონ, მაგრამ ვერ ჩაახშობენ მას. პირიქით, ზუსტად “სამზარეულოს პროტესტის” უნდა ეშინოდეს. ის ანონიმურია და მას თავს ვერ მოკვეთავენ.

ახალი ადმინისტრაციის პირობებში კი ყველა არადემოკრატრიული კანონი აუცილებლად გაუქმდება.

სტრატეგიულად ისტორიის განვითარების ტრენდის შეცვლა შეუძლებელია.

- მას შემდეგ, რაც განათლების მინისტრმა გივი მიქენაძემ გვამცნო იმის შესახებ, რომ მიღებულია გადაწყვეტილება თსუ-სა და სტუ-ს გაერთიანების შესახებ, საჯარო სივრცეში ამ თემაზე არ ცხრება მსჯელობა და კამათი.

თვისობრივად სხვადასხვა დანიშნულების, ამოცანებისა და თუნდაც სამეცნიერო თვალსაზრისით ფილოსოფიის ორი უნივერსიტეტის გაერთიანების სასარგებლო არგუმენტები მაინცადამაინც ბევრი და დამაჯერებელი არ მოგვისმენია, მაგრამ, ვხედავთ რომ საზოგადოება ამ თემაზე აქტიურად მსჯელობს.

ვისაც უმაღლესი სასწავლებთან აქვს საქმე, ყველა თანხმდება, რომ უმაღლეს სასწავლებლების რეფორმა აუცილებელი იყო და ბევრი თვალსაზრისით დაგვიანებულიც კი, მაგრამ, თუ ვინმეს მოუვიდოდა აზრად თსუ-სა და სტუ-ის ერთ უნივერსიტეტად გაერთიანება, ამას ვერავინ წარმოიდგენდა.

თქვენ როგორ შეაფასებდით ხელისუფლების ამ გადაწყვეტილებას?

რა შეიძლება იყოს ამგვარი გადაწყვეტილების მიღების საფუძველი?

და მთავარი - გაერთიანება კიდეც რომ შედგეს, ეს რამდენად წაადგება აკადემიურ სამეცნიერო საქმიანობას და განათლების მომზადების პროცესს?

- ჩვენთან უკვე დამკვიდრდა მავნე, კომუნისტური წარსულიდან ნასესხები, პრაქტიკა: რეფორმებს ატარებს ის, ვისაც ამისი ცოდნა და კომპეტენცია ნამდვილად არ გააჩნია. ექსპერტებადაც ჰყავთ მორჩილი, თითმოკაკვული ვითომც სპეციალისტები.

ეხლა კონკრეტულად: თსუ-სა და მაშინდელი პოლიტექნიკური ინსტიტუტის გაერთიანება არახალია და ამისი მცდელობა „საბჭოთა საქართველოს“ გარიჟრაჟზე უკვე გვქონდა. ეს მცდელობა სავსებით უშედეგო აღმოჩნდა. მიმაჩნია, რომ ეს გაერთიანება ორივე დაწესებულებას დრამატულად ავნებს და რატომ.

თსუ-სა და მაშინდელი პოლიტექნიკური ინსტიტუტის გაერთიანება არახალია და ამისი მცდელობა „საბჭოთა საქართველოს“ გარიჟრაჟზე უკვე გვქონდა. ეს მცდელობა სავსებით უშედეგო აღმოჩნდა. მიმაჩნია, რომ ეს გაერთიანება ორივე დაწესებულებას დრამატულად ავნებს

თსუ ზოგადი განათლების დაწესებულებაა, რომელიც კურსდამთავრებულს ფართო გონების არეს აძლევს. სტუ საინჟინრო განხრის დაწესებულებაა, რომელმაც სტუდენტს გარკვეულ სფეროში ღრმა პროფესიული ცოდნა უნდა მისცეს. ანუ ამ ორი საგანმანათლებო დაწესებულების მიზნები, მსოფლმხედველობა, ფილოსოფია და, შესაბამისად, სწავლების მეთოდოლოგია მკვეთრად განსხვავებულია.

სხვა სიტყვებით, თსუ-მ მეცნიერები უნდა გამოჩეკოს, სტუ-მ კი ინჟინრები. შესაბამისად, პროფესორ მასწავლებლების უნარ ჩვევები და უმთავრესი საგნების კურიკულუმები განსხვავებულია. ამას ასე დაბეჯითებით იმიტომ ვამბობ, რომ დოქტორანტები ორივე უნივერსიტეტიდან მყავს და მათი განათლება და მსოფლმხედველობა განსხვავებულია.

ნუ დაგვავიწყდება ისიც, რომ ორივე უნივერსიტეტში მრავალი კვლევითი ცენტრი, სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტი თუ ლაბორატორიაა, რომლებიც მიხეილ სააკაშვილმა უნივერსიტეტებს დაუქვემდებარა და ამით ქართულ მეცნიერებას მოულოდნელად ზურგში ნაჯახი ჩასცხო.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ამ ორ უნივერსიტეტს მიკედლებული თუნდაც იგივე მიმართულების სამეცნიერო და კვლევითი ცენტრების ფორმალური გაერთიანება ყოვლად დაუშვებელია. ეს საბოლოოდ მოსპობს ქართული მეცნიერების ისედაც კოჭლ სტრუქტურას.

ამ ორ უნივერსიტეტს მიკედლებული თუნდაც იგივე მიმართულების სამეცნიერო და კვლევითი ცენტრების ფორმალური გაერთიანება ყოვლად დაუშვებელია. ეს საბოლოოდ მოსპობს ქართული მეცნიერების ისედაც კოჭლ სტრუქტურას

მაგალითისთვის, როგორც ჰარვარდის უნივერსიტეტი, ასევე მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტი განთავსებულია ბოსტონის შემოგარენში, ქალაქ კემბრიჯში, მასაჩუსეტსი, მაგრამ მათი გაერთიანება თავში არავის მოსვლია.

და ბოლოს, რეფორმა მომავალი თაობების აღზრდას უნდე ემსახურებოდეს და არა ვიწრო პოლიტიკური მიზნების მიღწევას. მეშინია, რომ ამ პოლიტიკური ამბიციების დაკმაყოფილება ჩვენ ახალგაზრდობას შეწირავს.

- აქტიურად საუბრობენ იმაზე, რომ მმართველ გუნდს ილიაუნის გაუქმება უნდა, არადა, ვინმეს ეს მოსწონს თუ არა, ილიაუნი საკმაოდ მძლავრ თავისუფალ უნივერსიტეტად ჩამოყალიბდა, რომელიც ბევრი მიმართულებით კონკურენციას უწევს თსუ-საც და სტუ-საც.

უმაღლესი სასწავლებლების გაერთიანებასთან დაკავშირებით ბევრი ჭორ-მართალი ვრცელდება, მაგრამ, როგორც ბევრი თვლის, რატომღაც მეც მრჩება შთაბეჭდილება რომ ბევრი რამ იმის ბრალია, რომ „განათლების მიმართულებით მიღებული ყველა გადაწყვეტილება ზემოდან ქვემოთ მოდელით მიიღება, რაშიც არცერთი დაინტერესებული მხარე არ არის ჩართული“.

ასეთ ვითარებაში, სავარაუდოდ, როგორ შეიძლება დასრულდეს საქართველოს უახლეს ისტორიაში განათლების სისტემაში ორ ფლაგმან უნივერსიტეტებთან დაწყებული მსჯელობა და კამათი?

ან თუნდაც, სხვა უნივერსიტეტების საკითხები როგორ გადაწყდება?

- პატარა შეცდომა აღმოვაჩინე თქვენ მსჯელობაში: უკვე ნათქვამიდან გამომდინარე, ცალსახაა, რომ ილიაუნიმ კონკურენცია თსუ-ს შეუძლია გაუწიოს, მაგრამ არა სტუ-ს.

ვიყოთ ბოლომდე გულახდილები: ხომ არ გეჩვენებათ, რომ ეს რეფორმა საერთოდ ილიაუნის უნაგირქვეშ მოქცევის მცდელობით იყო ინიცირებული? ჩვენი მთავრობის წევრების მიერ არაერთხელ თქმულა: ილიაუნი „ნაცმოძრაობის“ ბუდეაო, რაც სრული ნონსენსი და სიბეცეა.

ხომ არ გეჩვენებათ, რომ ეს რეფორმა საერთოდ ილიაუნის უნაგირქვეშ მოქცევის მცდელობით იყო ინიცირებული? ჩვენი მთავრობის წევრების მიერ არაერთხელ თქმულა: ილიაუნი „ნაცმოძრაობის“ ბუდეაო, რაც სრული ნონსენსი და სიბეცეა

მრავალი წელი მიკითხია ილიაუნში ლექციები და არასდროს ჩემსა და ჩემი მაგისტრანტების ურთიერთობებში არავინ ჩარეულა. ეხლა, მოგეხსენებათ, როგორ მიყვარს „ნაცმოძრაობა“. რა, ჩვენი საამაყო მეცნიერი მზექალა შანიძე „მიშისტია“? ამის თქმა ხომ მისი შეურაცყოფაა. კიდევ რომელი ერთი დაგისახელოთ.

ილიაუნის სტუდენტებს თავმოყვარეობასა და საკუთარი უფლებების პატივისცემას უნერგავენ. საბოლოო ჯამში, საქმე მქონდა პიროვნებებთან. მათი სწავლება შეიძლება უფრო ძნელია, მაგრამ საამაო და საამაყო. მაგისტრები მთლიანად მზად არიან ხოლმე პროფესიული საქმიანობისთვის.

მრავალი წელი მიკითხია ილიაუნში ლექციები და არასდროს ჩემსა და ჩემი მაგისტრანტების ურთიერთობებში არავინ ჩარეულა... ილიაუნის სტუდენტებს თავმოყვარეობასა და საკუთარი უფლებების პატივისცემას უნერგავენ. საბოლოო ჯამში, საქმე მქონდა პიროვნებებთან. მათი სწავლება შეიძლება უფრო ძნელია, მაგრამ საამაო და საამაყო. მაგისტრები მთლიანად მზად არიან ხოლმე პროფესიული საქმიანობისთვის

ნუ დაგავიწყდებათ ილიაუნის არქეოლოგების, აღმოსავლეთმცოდნეების, ლიტერატურათმცედნეების, ენათმცოდნეების, სეისმოლოგების და მრავალი სხვა დარგის სპეციალისტების მსოფლიო მნიშვნელობის მიღწევები.

და ბოლოს, სტუ-ს რექტორმაც ამოიღო ხმა, თსუ-ს რექტორი კი დუმს, რაც სამარცხვინოა.

- გასულ კვირას საქართველოს საკითხზე ბევრი თვალსაზრისით საკმაოდ არასასიამოვნო გადაწყვეტილება იქნა მიღებული - მხედველობაში მაქვს ეუთოს მხრიდან „მოსკოვის მექანიზმის“ ამოქმედება, რაც ეუთოს მხრიდან ეუთო-ს წევრი ქვეყნების მიმართ ყველაზე ბოლო და უკიდურესი ზომის გამოყენებაა.

იგი გულისხმობს არა კომუნიკაციას კონკრეტულ რეჟიმსა თუ ხელისუფლებასთან, არამედ დამოუკიდებელი ანგარიშის მომზადებას - მისი ამოქმედება ნებისმიერი ნორმალური ხელისუფლებისთვის თავისთავად უკვეა უზარმაზარი რეპუტაციული ზიანის მომტანია.

ვინც ევროსტრუქტურების მუშაობას იცნობს, მათი თქმით, იმ შემთხვევაში თუ დადგინდა რეპრესიები, ადამიანის უფლებების სისტემური და მიზანმიმართული დარღვევის ფაქტები და არა გადაცდომები, ეს აღმოჩნდება „ქართული ოცნებისა“ და მასთან დაკავშირებული ბიზნესწრეების სრულფასოვანი დასანქცირებისკენ გადადგმილი სერიოზული და მნიშვნელოვანი ნაბიჯი.

პრემიერმა ირაკლი კობახიძემ „მოსკოვის მექანიზმის" ამოქმედებაზე განაცხადა - „ჩვენი ხალხის მიმართ არასათანადოდ განწყობილი ქვეყნები არიან ასეთი ინიციატივის წარმდგენები, ძალიან სამწუხაროა, თუმცა, ამ ქვეყნებთანაც ვრჩებით ცალმხრივი მეგობრობის რეჟიმში.

როცა ევროპელი პარტნიორები, რომლებმაც 2023 წლის ბოლოს საქართველოს ევროპის კანდიდატი ქვეყნის სტატუსი მიანიჭეს, ასეთ გადაწყვეტილებას იღებენ, იმაზე მიუთითებს, რომ „ცალმხრივი მეგობრობის რეჟიმში“ ყოფნა, ბევრს არც არაფერს ნიშნავს.

სავარაუდოდ, რას ნიშნავს და რა მოლოდინი შეიძლება ჰქონდეს საქართველოს ეუთოს მხრიდან ამოქმედებული „მოსკოვის მექანიზმისაგან“?

- ორიოდ სიტყვით ვთქვათ, რა არის „მოსკოვის მექანიზმი“. ეს არის ეუთოს პროფესიული ტექნოლოგია, როცა ან თვით ქვეყნის, ან ეუთოს არანაკლებ 6 წევრი ქვეყნის მოთხოვნით ექსპერტები იკვლევენ ადამიანის უფლებების ხელყოფის ფაქტებს და შესაბამის დასკვნას ამზადებენ.

ეუთოს ისტორიაში „მოსკოვის მექანიზმი“ სულ შვიდჯერ იყო გამოყენებული, მათ შორის 1992 წელს ესტონეთში და 1993 წელს მოლდოვაში ამ ქვეყნების მოთხოვნით რუსეთის მიერ განხორციელებული გენოციდის შესასწავლად, 1993 წელს სერბეთსა და მონტენეგროში ეუთოს ხელმძღვანელობს გადაწყვეტილრბით, 2002-2003 წლებში თურქმენეთში ეუთოს 10 წევრი ქვეყნის მოთხოვნით, 2018 წელს რუსეთში 16 წევრი ქვეყნის მოთხოვნით და ორჯერ ბელარუსში, 2011 და 2020 წლებში, შესაბამისად, 14 და 17 წევრი ქვეყნის მოთხოვნით.

კარგ სამეზობლოში მოვხვდით, არა?

თუ „მოსკოვის მექანიზმი“ თვით ქვეყნის მიერ არ არის ინიცირებული, მაშინ იგი, შედეგების მიუხედავად, შეუქცევად რეპუტაციულ ზიანს აყენებს ქვეყნის ადმინისტრაციას, რაც შემდეგ, რასაკვირველია, შესაბამის სანქციებში აისახება.

თუ „მოსკოვის მექანიზმი“ თვით ქვეყნის მიერ არ არის ინიცირებული, მაშინ იგი, შედეგების მიუხედავად, შეუქცევად რეპუტაციულ ზიანს აყენებს ქვეყნის ადმინისტრაციას, რაც შემდეგ, რასაკვირველია, შესაბამის სანქციებში აისახება

ეხლა, რამდენიც უნდა ილაპარაკოს ბატონმა ირაკლი კობახიძემ, რომ ეს არამეგობრული ქვეყნების ინიციატივაა. ფაქტი სახეზეა.

- ოპოზიცია მმართველ გუნდს მუდმივად იმას საყვედურობს რომ ვაშინგტონი და ბრიუსელი, აღარაფერს ვამბობ ევროკავშირის წამყვან ქვეყნებზე, საკმაოდ კრიტიკულად არიან განწყობილი საქართველოს მმართველი გუნდის მიმართ.

დროგამოშვებით მმართველი გუნდის ლიდერები ბრიუსელის, განსაკუთრებით ვაშინგტონის, უფრო სწორად პრეზიდენტ ტრამპის მიმართ კომპლიმენტარულ განცხადებებს აკეთებენ, მაგრამ, ამ შემთხვევაში აქცენტი მუდმიმად კეთდება შეთავაზებაზე რომ ოფიციალური თბილისი მზადაა აშშ-თან ურთიერთობები „სუფთა ფურცლიდან“ დაიწყონ.

ამგვარი განცხადებების მიუხედავად ვაშინგტონი ყურსაც არ იბერტყას, ეგ კი არა, კავკასიის რეგიონის ყველა ლიდერს ესაუბრება, საქართველოს ხელისუფლების გარდა. ამას წინათ, ტრამპმა მის მიერ შექმნილ ახალ „მშვიდობის საბჭოში“ ლუკაშენკოს გარდა, ალიევი და ფაშიანიანი მიიწვია, ჩვენ კი არა.

ევროკავშირთან ჩვენი ხელისუფლების პრობლემები ვიცით, მაგრამ, თქვენი აზრით, ივანიშვილის ხელისუფლება ვაშინგტონთან დალაგებას ვერ ახერხებს თუ ამის სურვილიც არ აქვს?

- ძალიან კი უნდა ახლანდელ ადმინისტრაციას აშშ-სთან თანამშრომლობა განაახლოს, მაგრამ ვერ ახერხებს.

პრეზიდენტ ტრამპის მიერ საქართველოს უგულებელყოფა, ჩემი აზრით, იმას მოწმობს, რომ აშშ-ს ჯერ ჩვენს მიმართ მიდგომა არ შეუმუშავებია. ვაკვირდებით რა ტრამპის ქმედებებს, შეგვიძლია ვივარაუდოთ, რომ მისი პოზიცია იქნება ხისტი, რაც საქართველოს საშინაო თუ საგარეო პოლიტიკაში მყისიერ ცვლილებებს გამოიწვევს.

პრეზიდენტ ტრამპის მიერ საქართველოს უგულებელყოფა, ჩემი აზრით, იმას მოწმობს, რომ აშშ-ს ჯერ ჩვენს მიმართ მიდგომა არ შეუმუშავებია. ვაკვირდებით რა ტრამპის ქმედებებს, შეგვიძლია ვივარაუდოთ, რომ მისი პოზიცია იქნება ხისტი, რაც საქართველოს საშინაო თუ საგარეო პოლიტიკაში მყისიერ ცვლილებებს გამოიწვევს

აშშ საბადნიეროდ ევროკავშირი არ არის. ამ ეტაპზე მეტის თქმა არ მინდა.

- მიუხედავად იმისა, რომ უკრაინა-რუსეთის ომში დიდი გაურკვევლობაა იმის გამო რომ ევროპა ეხმარება უკრაინას დაიცვას თავისი თავი რუსული აგრესიისგან, ევროპაში უსაფრთხოების ახალი სისტემის შექმნეზეც კი საუბრობენ, პრეზიდენტი ტრამპი, ურთიერთგამომრიცხავი განცხადებების მიუხედავად „ვერ ახერხებს“ იმას რომ პუტინმა შეწყვიტოს ცეცხლი უკრაინა-რუსეთის ომში.

„ვერ ახერხებს“ თუ „არაფერს აკეთებს“ რომ რუსებმა ცეცხლი შეწყვიტონ, ეს კიდევ საკითხავია.

იმ შემთხვევაში თუ რუსეთ-უკრაინის ფრონტის ხაზზე უკრაინა ევროპის დახმარებით წარმატებების მიღწევას შეძლებს, რამდენად დიდია იმის ალბათობა, რომ ოფიციალური თბილისის საგარეო პოლიტიკაშიც სერიოზული კორექტივები იქნას შეტანილი?

- ტრამპის პიროვნულობიდან გამომდინარე, მიმაჩნია, რომ იგი რაღაც ფორმით შეთანხმებას მაინც მიაღწევს. ეს შეთანხმება არ იქნება მდგრადი და, როგორც მესახება, მისი პრეზიდენტობის ვადის ამოწურვის შემდეგ მალევე გაუქმდება. ასე რომ, ევროპას აქვს სამი წელი, რომ თავისი უსაფრთხოების ახალი მოდელი შექმნას და უკრაინას ქმედითი დახმარება გაუწიოს.

ევროპას აქვს სამი წელი, რომ თავისი უსაფრთხოების ახალი მოდელი შექმნას და უკრაინას ქმედითი დახმარება გაუწიოს

დროა, ბოლოს და ბოლოს, სიტყვიდან საქმეზე გადავიდნენ.

„ინტერპრესნიუსი“

კობა ბენდელიანი