საშინაო და საგარეო პოლიტიკის აქტუალურ თემებზე „ინტერპრესნიუსი“ პოლიტოლოგს, „ლიბერალური აკადემიის“ ხელმძღვანელს ლაშა ტუღუშს სესაუბრა.
- ბატონო ლაშა, საშინაო პოლიტიკაში არსებული ვითარებით გვინდა დავიწყოთ თქვენთან საუბარი.
მმართველ გუნდს საკონსტიტუციო სასამართლოში შეტანილი აქვს სარჩელი იმ პარტიების პრაქტიკულად გაუქმების შესახებ, რომლებსაც 2024 წლის საპარლამენტო არჩევნებში ბარიერი აქვთ გადალახული.
ვხედავთ, რომ „საბოტაჟის საქმეზე“ განახლდა სასამართლოში განხილვები. თუ ეს საქმეც ისე დასრულდა, როგორც ყველა საქმე რაც პარტიების ლიდერებს ეხებოდა, არაა გამორიცხული ციხეში კიდევ რამდენიმე პოლიტიკური ლიდერი აღმოჩნდეს.
ზოგი თვლის რომ ამგვარი ქმედებებით მმართველი გუნდი ერთი მხრივ დასავლეთისთვის სავაჭროდ ემზადება, ხოლო მეორენი თვლიან, რომ „ქართული ოცნება“ ცდილობს ოპონენტების დაშინებას.
თქვენ როგორ შეაფასებდით მმართველი გუნდის მიერ არჩეულ სტრატეგიას პოლიტიკურ ოპონენტებთან ურთიერთობაში?
- როგორც ვხედავთ, ხელისუფლება პოლიტიკურ ოპონენტებთან ურთიერთობაში მოქმედებს საკმაოდ გამართული სტრატეგიით. მე არ მგონია რომ ეს სტარატეგია ემსახურებოდეს ოპონენტების დაშინებას, ან დასავლეთთან ვაჭრობისთვის იყოს გამიზნული. ჩემი აზრით, „ქართული ოცნების“ სტრატეგია ოპონენტებთან ურთიერთობაში გულისხმობს უფრო ღრმა და სერიოზულ კონსოლიდაციას საკუთარი ძალაუფლების, ვიდრე ახლა გააჩნიათ.
ხელისუფლებამ გადადგა ნაბიჯი პარტიების გასაუქმებლად, მათ ლიდერებს შეუზღუდონ შესაძლებლობა იყვნენ ჩართული აქტიურ პოლიტიკაში. ამის გაკეთებას აპირებენ ლიდერების დაპატიმრებით, დანარჩენ წევრებს შეეზღუდებათ აქტიური პოლიტიკური საქმიანობა, რაც განისაზღვრა კანონმდებლობით.
„ქართული ოცნების“ სტრატეგია ოპონენტებთან ურთიერთობაში გულისხმობს უფრო ღრმა და სერიოზულ კონსოლიდაციას საკუთარი ძალაუფლების, ვიდრე ახლა გააჩნიათ
ამ კანონებით ისინი ვერ შეძლებენ აქტიურ პოლიტიკურ საქმიანობას, ვინაიდან უკვე იყვნენ ბარიერგადალახული პარტიების წევრები და სწორედ მათ უპირებენ საკონსტიტუციო სასამართლოთი გაუქმებას.
გარდა ამისა, ისინი ვარაუდობენ პოლიტიკური აქტიურობა შეუზღუდონ იმათ, ვინც მომავალში გამოჩნდება როგორც ისეთი პოლიტიკური ძალა, რომელსაც შესაძლოა, ჰქონდეს ხელისუფლების ალტერნატივის პერსპექტივა. მათ წინააღმდეგაც კანონმდებლობაში ჩადებულია ნაღმი, რაც გულისხმობს იმას რომ თუ ახალი პოლიტიკური ძალა არ გაიზიარებს მათ მიზნებს, ისინიც მოქმედი კანონმდებლობით გაუქმდებიან და მათაც იგივე ბედი ელით.
ანუ, „ქართული ოცნება“ ცდილობს მთელი პოლიტიკური სივრცის გადაკეტვას იმისათვის რომ ისინი მუდმივად ძალაუფლებაში იყვნენ. თუ „ქართულმა ოცნებამ“ ეს ნაბიჯები ბოლომდე გადადგა, ჩემი აზრით, მათ ეს ძალიან უნდათ, ეს თავად მათთვის და ქვეყნისთვის იქნება ძალიან მძიმე შედეგის მომტანი.
„ქართული ოცნება“ ცდილობს მთელი პოლიტუიკური სივრცის გადაკეტვას იმისათვის რომ ისინი მუდმივად ძალაუფლებაში იყვნენ. თუ „ქართულმა ოცნებამ“ ეს ნაბიჯები ბოლომდე გადადგა, ჩემი აზრით, მათ ეს ძალიან უნდათ, ეს თავად მათთვის და ქვეყნისთვის იქნება ძალიან მძიმე შედეგის მომტანი
ვხედავთ, რომ ჩვენ ძალიან რთული ურთიერთობები გვაქვს დასავლეთთან, მაგრამ ეს იქნება ყველა იმ ხიდების ბოლომდე დანგრევა, რაც ქვეყანას ევროპასთან აკავშირებს. ეს იქნება ქვეყნის ევროპული პერსპექტივისა და ევროპული ინტეგრაციისთვის საბოლოოდ ძირის გამოთხრა.
შედეგი კი ის იქნება, რომ პერსონალურ სანქციებს მიიღებენ. არა მგონია რომ ხელისუფლებამ აღმოსავლეთიდან თითქოს ფინანსების მოზიდვით შეძლონ ქვეყანაში სტაბილურობის შენარჩუნება. „ქართულმა ოცნებამ“ დასავლეთთან დაპირისპირებაში ძალიან შორს შეტოპა, რაც პირველ რიგში მათთვისაა ძალიან სახიფათო.
„ქართულმა ოცნებამ“ დასავლეთთან დაპირისპირებაში ძალიან შორს შეტოპა, რაც პირველ რიგში მათთვისაა ძალიან სახიფათო
- „ოპოზიციურ ალიანსში“ დაწყებულ პროცესს გვერდს ვერ ავუვლით, მხედველობაში მაქვს სხვადასხვა პოლიტიკური ძალების მხრიდან სხვა პოლიტიკური ძალების მიმართ ბრალდებებს.
„ნაცმოძრაობის“ არა ერთმა ლიდერმა არა ერთხელ განაცხადა, რომ დიდი ალბათობით „ოპოზიციურ ალიანსს“ „ნაცმოძრაობა“ დატოვებს. ოპოზიციაში მიმდინარე პროცესზე საუბარისაც ბევრი დაუფარავად ხელს მმართველი გუნდისკენ, კერძოდ, „ქართული ოცენების“ საპატიო თავმჯდომარე ბიძინა ივანიშვილისკენ იშვერს.
უფრო სწორად იმაზე საუბრობენ რომ „ივანიშვილი ოპოზიციას ტრიუკებს უტარებს“. ზოგი უფრო შორსაც მიდის და ოპოზიციური ძალების ლიდერთა ნაწილს მათ მთავარ ოპონენტებთან თანამშრომლობაში სდებს ბრალს. შესაძლოა, ვცდები, მაგრამ, მე უფრო მარტივად მგონია საქმე - ოპოზიციაში იმდენ პოლიტიკოსს აქვს ლიდერობის ამბიცია ერთ გუნდში უჭირთ „გუნდური თამაში“.
თქვენ როგორ დაახასიათებდით იმას, რაც ახლა „ოპოზიციურ ალიანსში“ და ზოგადად ოპოზიციურ ფლანგზე ხდება?
- ოპოზიციურ ფლანგზე მეორდება ისტორიები, რომელიც ნანახი გვაქვს, თან ნანახი არ გვაქვს ერთხელ და ორჯერ. იმდენჯერ ვნახეთ, რომ ემსგავსება გაცვეთილ ფილმს, რომელიც ძალიან მოგვბეზრდა, მაგრამ, ჩართავ ტელევიზორს და აღმოაჩენ რომ კიდევ თავიდან გვაყურებინებენ სერიალს, რომელიც არადა არ დასრულდა რა.
ოპოზიციურ ფლანგზე პრობლემა ისაა, რომ ვერ მოხერხდა ოპოზიციის მიერ მკაფიო გეგმაზე შეთანხმება. საუბარია ისეთ გეგმაზე, თუ როგორ ხედავენ ისინი ხელისუფლებაში მოსვლის შესაძლებლობას. მარტო გაბრაზებულად ყოფნა, მარტო ლაპარაკი რომ ჩვენ სადღაც ლიდერი გვყავს, მარტო იმაზე საუბარი რომ ვიბრძვით, ეს არ არის გეგმა და საკმარისი იმისთვის რომ სერიოზული პროცესი იმართოს.
ოპოზიციურ ფლანგზე პრობლემა ისაა, რომ ვერ მოხერხდა ოპოზიციის მიერ მკაფიო გეგმაზე შეთანხმება. საუბარია ისეთ გეგმაზე, თუ როგორ ხედავენ ისინი ხელისუფლებაში მოსვლის შესაძლებლობას. მარტო გაბრაზებულად ყოფნა, მარტო ლაპარაკი რომ ჩვენ სადღაც ლიდერი გვყავს, მარტო იმაზე საუბარი რომ ვიბრძვით, ეს არ არის გეგმა და საკმარისი იმისთვის რომ სერიოზული პროცესი იმართოს
ამ პროცესს ხელს უშლის ის რომ პოლიტიკურ ძალებს შორის ვერ გადანაწილდა იმის აღქმა და გაგება, რომ ამ პროცესში ყველამ უნდა მიიღოს კონსტრუქციული მონაწილეობა და არა ბუნდოვანებიდან გამომდინარე მიიღონ მონაწილეობა პროცესში, რომელიც შემდეგ ისევ შედაპრობლემებს იწვევს.
ეს ნიშნავს იმას, რომ ეს პროცესი უნდა იყოს იმგვარი რომ პოლიტიკურ ძალებს შორის წინააღმდეგომის დარბილებას მაინც შეძლებს. კონფლიქტები და აზრთა სხვადასხვაობის გამორიცხვა შეუძლებელია, მაგრამ, ისინი მუდმივად არ უნდა იჯდნენ ნაღმებზე.
- 8 ივლისს ვადა ეწურება „ნაცმოძრაობის“ მმართველ გუნდს, მაგრამ მათ უფლებამოსილება პარტიის ყრილობის ჩატარებამდე გაუგრძელდებათ.
ამ ინფორმაციის გავრცელებამდე „ნაცმოძრაობაში“ ბევრი ხმაურიანი განცხადება გაკეთდა. მხედველობაში მაქვს ციხეში მყოფი პარტიის ლიდერის მიხეილ სააკაშვილის განცხადება იმაზე რომ იგი პარტია „ნაცმოძრაობის“ თავმჯდომარის პოსტზე მხარს უჭერს ჟურნალისტ ნუნუკა ჟორჟოლიანის კანდიდატურას.
ბევრი თვალსაზრისით საინტერესო იყო თავად ნუნუკა ჟორჟოლიანის განცხადება იმაზე რომ ქართულ პოლიტიკურ ველზე ორი მთავარი ფიგურაა - ივანიშვილი და სააკაშვილი. ჟორჟოლიანს ახალი არაფერი უთქვამს, რადგან ქართულ პოლიტიკაში საკმაოდ მრავლად არიან როგორც ივანიშვილის, ისე სააკაშვილის მხარდამჭერები.
მეტიც, „ნაცმოძრაობიდან“ გამოყოფილ პოლიტიკურ ფიგურებსაც თუ რამ რეიტინგი ჰქონდათ, სწორედ სააკაშვილის თანაგუნდელობის გამო. გასაგებია, რომ დროთა განმავლობაში მათ დამოუკიდებლად მოემატათ პოლიტიკური წონა.
რა თქმა უნდა, ჩვენ არც ერთი პოლიტიკური პარტიის შიდა დაპირისპირებებში ჩარევას არ ვაპირებთ, პოლიტიკურ ძალებს შორის ურთიერთობის საკითხი, უპირველესად მათი საქმეა.
თუ ქართულ პოლიტიკურ ველზე მხოლოდ ორი მთავარი ფიგურა სააკაშვილი და ივანიშვილია, რა შეიძლება იყოს იმის მიზეზი რომ ქართულ პოლიტიკაში ასეთი რეალობაა?
სავარაუდოდ, რატომ ვერ გაცდა ქართული პოლიტიკა ივანიშვილი-სააკაშვილის „ტანდემს“?
- ეს ვითარება, ჩვენი საზოგადოების დიდი ნაწილისთვის სამწუხარო რეალობაა.
ბევრს მიაჩნია ეს პოლიტიკური ფიგურები ტიტანებად, ღმერთებად თუ ნახევრადღმერთებად და მათ შორის დაპირისპირება მიაჩნია პოლიტიკად.
პოლიტიკა არ არის ერთ, ან ორი პიროვნების გმირული საქციელი. პოლიტიკა არის სხვა პროცესი, რომელიც უკავშირდება ბევრ ელემენტს, რომელსაც დემოკრატია ჰქვია. პოლიტიკურ ძალებში თუ არსებობს პარტიული დემოკრატია, ის ლიდერები იცვლებიან. პარტიაში შიდა არჩევნები ტარდება და პროგრამაში არსებულ ურთიერთობებზეა დამოკიდებული ურთიერთობები.
და არა ისე, რომ ერთი ფიგურა გახდა ლიდერი და ებრძვის დემონს, და ახლა მთელმა ქვეყანამ უნდა უყუროს ამათ დაპირისპირებას. ასეთი მიდგომა არის უწიფარი შეხედულებები. ამგვარი მიდგომები ჩვენ ძალიან გაგვეჭიმა. რაც სსრკ დაიშალა, ასეთი მიდგომები პრაქტიკულად არ იცვლება. გაუთავებლად ველოდებით „გმირის“ გამოჩენას, რომელიც გადაგვარჩენს.
ვიდრე ქვეყანაში პოლიტიკური პროცესის მიმართ დამოკიდებულების სხვა მოდელი არ შეიქმნება, რომელიც პოლიტიკას არა როგორც „გმირისა“ და „დემონის“ ბრძოლად მოიაზრებს, არამედ ბევრად უფრო კოლექტიური და გუნდურ პროცესს, სულ ისეთ დღეში ვიქნებით, როგორც დღეს ვართ.
ვიდრე ქვეყანაში პოლიტიკური პროცესის მიმართ დამოკიდებულების სხვა მოდელი არ შეიქმნება, რომელიც პოლიტიკას არა როგორც „გმირისა“ და „დემონის“ ბრძოლად მოიაზრებს, არამედ ბევრად უფრო კოლექტიური და გუნდურ პროცესს, სულ ისეთ დღეში ვიქნებით, როგორც დღეს ვართ
პოლიტიკური გუნდი არ არის ერთი პირის გუნდი, გუნდი არის პარტია, რომელიც თანასწორი და თანამოაზრეების ერთობაა, სადაც არის ბევრი სახე და არა ერთი სახის მომსახურე ადამიანები, რომლებიც მასზე დამოკიდებულ და შემციცინე მდგომარეობაში არიან. სანამ ქართული პოლიტიკაში არ დასრულდება პოლიტიკის „გმირისა“ და „დემონის“ ბრძოლად აღქმა, საქმეზე ორიენტირებული პოლიტიკური პროცესი ვერანაირად ვერ გვექნება.
- პოლიტიკურ ველზე ახალი პოლიტიკური ძალის გამოჩენაზე, გვახსოვს მესამე პრეზიდენტ სააკაშვილსაც ჰქონდა რეაქციები.
იდგმებოდა ნაბიჯებიც, მხედველობაში მაქვს იმგვარი მცდელობები რომ „თავისუფალი და დამოუკიდებელი ფინანსური ნაკადები“ მმართველი პარტიის მიღმა არ მოხვედრილიყო და რა კეთდებოდა ამგვარი ნაკადების გასაკონტროლებლად.
ვინც ქართულ პოლიტიკას კარგა ხანია აკვირდება, თვლის რომ ამ თვალსაზისით, იგულისხმება ოპონენტების მაქსიმალურად კონტროლი და დევნა, ქართულმა ოცნებამ“ „ნაცმოძრაობას“ ბევრი თვალსაზრისით გადაასწო. მათივე მტკიცებით, ფორმებია, თუ შეიძლება ასე ითქვას „დახვეწილი“ და თუ რამ ხდება „უხმაუროდ.“
თუ გვანან რაში გვანან ერთმანეთს „ქართული ოცნება“ და ნაცმოძრაობა“?
საშინაო პოლიტიკაში მოქმედებით რით განსხვავდებიან ისინი ერთმანეთისაგან?
- რაც შეეხება პოლიტიკაში ფინანსების საკითხს, ესეც იმ ტიპის პრობლემაა, რომელიც ვერა და ვერ მოგვარდა სსრკ-ს დაშლის შემდეგ. პრაქტიკულად ყველა ხელისუფლების დროს გვესმის ერთი და იგივე. ბიზნესი და მოქალაქეები ვერ არიან თავისუფალი. თუ მათ რომელიმე პარტია მოსწონთ და უნდათ მათი დაფინანსება, ხან კანონია ზედმეტად მკაცრი, ხან ბიზნესია დაშინებული. მუდმივადაა გაუთავებელი საუბარია იმაზე რომ პოლიტიკაში არარეგალური ფინანსები საიდანღაციდან მოედინება, ეს პრობლემები არადა არ გვარდება.
ასეთი მდგომარეობა არჩევნებზე არის უთანასწორობის ნამდვილი სახე. წინა არჩევნებში ფინანსების ხარჯვას რომ დავაკვირდეთ, ვნახავთ რომ მმართველ პარტიას არჩევნებში ყველა პარტიაზე ერთად აღებულზე ოფიციალური სტატისტიკით 10 ჯერ თუ 20 ჯერ მეტი აქვს დახარჯული. გარდა ამისა მუდმივად გვესმის არჩევნებში შავი ფულის გამოყენებაზე.
ყველა ხელისუფლების პირობებში ანალოგიური დილემები და პრობლემები იყო ქვეყანაში და ამიტომაც, შემიძლია გითხრათ, რომ ყველა ხელისუფლება ჰგავდა ერთმანეთს
პოლიტიკური პარტიების დაფინანსების გაუგებარ მოდელზე, ასევე გაუგებარ ავტორიტარულ-კრიმინალურ მიდგომებზეა დამოკიდებული არჩევნების შედეგები. ამ თემებზე ათასი ჭორ-მართალი გვესმის. ეს ის საკითხებია, რომელიც უნდა მოგვარდეს. სათქმელად იოლია, მაგრამ, ვხედავთ, რომ ვერადა ვერ გვარდება.
მიუხედავად იმისა, თუ რა სირთულეები არსებობს, მაინცაა საჭირო, პოლიტიკურ პროცესში მონაწილეობა, თუ გვინდა ჩვენს პოლიტიკურ ცხოვრებაში პოლიტიკური ცვლილებები მოხდეს.
ყველა ხელისუფლების პირობებში ანალოგიური დილემები და პრობლემები იყო ქვეყანაში და ამიტომაც, შემიძლია გითხრათ, რომ ყველა ხელისუფლება ჰგავდა ერთმანეთს.
- თქვენ „ლიბერალური აკადემიის“ ხელმძღვანელი ბრძანდებით. იყო დრო ქვეყნისა და საზოგადოების დასავლური და ლიბერალური მოდელი, მეინსტრიმულად ითვლებოდა.
შესაბამისად, პოლიტიკასა და საჯარო სივრცეში ჯანსაღი კონკურენცია საკმაოდაც არსებობდა და ავად თუ კარგად მელიტოკრატიაც, მართალია, მთლად ისე ვერა, როგორც სურვილი გვქონდა, მაგრამ, თითქოს ბუნებრივადაც კი ყალიბდებოდა.
ამას წინათ, „ინტერპრესნიუსთან“ ინტერვიუში პოლიტიკის ანალიტიკოსმა გია ხუხაშვილმა განაცხადა - „ძალადობრივი მოქმედების ტრენდს ხელისუფლება ამკვიდრებს, საზოგადოება ცდილობს ამისგან თავი დაიცვას და შემდეგ ამას ისევ ხელისუფალი უწოდებს ძალადობას, ასეთია ჩვენში დამკვიდრებული ძალადობის ანატომია“.
ჩვენში დამკვიდრებული თუ ჩამოყალიბების სტადიაში მყოფი „ძალადობის ანატომია“ რა პრობლემებს უქმნის ქვეყნისა და საზოგადოების განვითარების „დასავლურ მოდელს“?
- მმართველობის ფორმა, რომელიც ძალადობას ეყრდნობა, აბსოლუტურად საპირისპიროა ქვეყნის „დასავლური მოდელით“ განვითარების.
ქვეყნის განვითარების „დასავლური მოდელი“ ეფუძნება ადამიანის უფლებებს, ეფუძნება თავისუფლებებს, ადამიანის ღირსების პატივისცემას, ჯანსაღ კონკურენციას, მაგრამ, ახლა ჩვენ საპირისპირო მიმართულებით მივდივართ და იმას, რასაც ვაშენებთ, აბსოლუტურად იმის საპირისპიროა, რასაც ჰქვია „დასავლური მოდელი“.
ახლა რაც გვაქვს, არის სიძულვილზე დაფუძნებული მმართველობის პოპულისტური მოდელი, რომელიც თავისი არსით ანტიდასავლურია.
ახლა რაც გვაქვს, არის სიძულვილზე დაფუძნებული მმართველობის პოპულისტური მოდელი, რომელიც თავისი არსით ანტიდასავლურია
- მმართველი გუნდი გვარწმუნებს რომ იგი მრავალვექტორულ საგარეო პოლიტიკას აატარებს. არადა, ასეთი რეალობა გვაქვს - ბრიუსელთან და ევროკავშირთან გართულებული ურთიერთობები, ხოლო აშშ-თან გაურკვეველი.
მეტიც, როცა ჩვენი ხელისუფლება მუდმივად იმეორებს რომ სურს აშშ-თან „სუფთა ფურცლიდან“ ურთიერთობების დაწყება, როგორც ჩანს, ვაშინგტონში არ ესმით, რეალურად, რა უნდა ოფიციალურ თბილისს.
ის პრობლემები, რაც ჩვენს საშინაო პოლიტიკას უკავშირდება, სავარაუდოდ, როგორ აისახება საქართველოს საგარეო პოლიტიკაზე?
- მრავალვექტორული, ბალანსირების პოლიტიკა გულისხმობს იმას რომ მსოფლიოში ძლიერ მოთამაშეებთან გაქვს საქმიანი, კეთილგანწყობაზე დაფუძნებული ურთიერთობები.
ის საგარეო პოლიტიკა, რომლესაც ახლა ჩვენი ხელისუფლება ატარებს, საგარეო პოლიტიკაში ანტიბალანსის პოლიტიკაა. ერთი მხრივ კონსტუტუციაში გვიწერია რომ გვინდა ქვეყნის ევროკავშირში გაწევრიანება, არადა, ევროკავშირთან გაფუჭებული გვაქვს ურთიერთობა.
საგარეო პოლიტიკაში ვატარებთ ევროკავშირთან არა ინტეგრაციის, არამედ, დეზინტეგრაციის პოლიტიკას, თითქოს აშშ-თან გვინდა ურთიერთობების დალაგება და ვდგამთ ნაბიჯებს, რომელიც ანტიამერიკულია.
ვისთანა გვაქვს ნორმალური ურთიერთობები? იმ ვითარებაში რაც ახლა გვაქვს რა მრავალვექტროტულ და ბალანსის პოლიტიკაზე ვსაბრობთ, გაუგებარია. მრავალვექტორულობა ვერც ქაღალდზე ვნახეთ და ვერც სტრატეგიულ დოკუმენტში, რომელიც შემუშავებული უნდა იყოს მთვარობის ოფიციალურ გვერდებზე ატვირთული.
საშინაო პოლიტიკაშიც და საგარეო პოლიტიკაშიც ვხედავთ ყველაფერ იმის საპირისპიროს, რაც კონსტიტუციაში გვიწერია და გაცხადებული გვაქვს
ჩვენ მრავალვექტორულობას ვერც პრაქტიკულ საქმიანობაში ვერ ვხედავთ. პირიქით, რასაც ხელისუფლება მრავალვექტორულობას ეძახის, პრატიკულად ანტიმრავალვექტორულობაა, რასაც ჰქვია ევროკავშირში ინტეგრაცია, ანტიევროკავშირისა და ამ კავშირში არგაწევრიანება უფროა.
ყველაფერ იმის საპირისპიროა, რასაც ოფიციალური პირებისგან ვისმენთ. დემოკრატიაზე საუბრობენ და ყველაზე ანტიდემოკრატიული მმართველობა გვაქვს, რომელიც სსრკ-ს დაშლის შემდეგ გვქონია.
არც ერთ წინა ხელისუფლებას არ შეუტანია სარჩელი სასამართლოში პარტიების გაუქმებაზე, რომელმა დაიჭირა ჟურნალისტები? ან რომელმა დააპატიმრა პოლიტიკური ოპონენტები? ან ტროტუარზე დგომისთვის რომელმა ხელისუფლებამ დაიჭირა ხალხი?
სამწუხაროდ, საშინაო პოლიტიკაშიც და საგარეო პოლიტიკაშიც ვხედავთ ყველაფერ იმის საპირისპიროს, რაც კონსტიტუციაში გვიწერია და გაცხადებული გვაქვს.
„ინტერპრესნიუსი“
კობა ბენდელიანი